Sống sót trong các công ty gia đình

Công ty gia đình là một khái niệm “con lai” ám chỉ các doanh nghiệp được kiểm soát và quản lý dựa vào huyết thống và quan hệ ruột thịt. Đó là nơi mà tình thân được đưa ra làm mối quan hệ đồng nghiệp và lãnh đạo dựa nhiều vào cảm tính, “vị nể” nên nếu bạn đang sống trong môi trường như thế, hãy học cách tồn tại và thích nghi tốt nhất.

Là nhân viên trong công ty gia đình, bạn cần học cách “kéo co” thật tốt (Ảnh minh hoạ)

Là nhân viên trong công ty gia đình, bạn cần học cách “kéo co” thật tốt (Ảnh minh hoạ)

Muôn vàn kiểu “Gia đình trị”

Mô hình công ty gia đình hiện nay đang nở rộ. Điều này cho thấy xu hướng tư bản hóa đang ngày càng được nhân rộng. Các công ty gia đình có thể được chia thành bốn dạng : Nắm toàn quyền sở hữu và kiểm soát, Gia đình kiểm soát cổ phần sở hữu nhưng giao quyền điều hành cho các nhà quản lý chuyên nghiệp, Gia đình chỉ sở hữu lượng cổ phiếu nhỏ nhưng lại tiếp tục đóng vai trò điều hành, Gia đình trở thành quỹ đầu tư mạo hiểm khi rót vốn cho các thành viên trẻ trong gia đình khởi nghiệp.

Trên thế giới, các công ty gia đình vẫn đang thống trị nhiều ngành hành chủ đạo và đóng góp một lượng ngân sách không nhỏ cho kinh tế. Theo thống kê, hiện nay có khoảng 90% doanh nghiệp là công ty gia đình, trong đó phần đông là các doanh nghiệp nhỏ lẻ, các cửa hàng, cửa hiệu.

Điều tuyệt vời nhất đối với mô hình công ty gia đình so với công ty đại chúng là việc thống nhất giữa quyền sở hữu và lợi ích kinh doanh. Đặc biệt, đối với các ông chủ công ty gia đình, họ luôn coi cổ phần của họ là những khoản đầu tư dài hạn và theo dõi sát sao công việc quản lý kể cả khi họ không tham gia điều hành.

Gót chân Asin của doanh nghiệp gia đình

Điều đáng nói trong mô hình doanh nghiệp gia đình chính là cách quản lý, làm việc dựa trên tình thân và để duy trì quyền lực, lợi ích cho gia đình, các công ty này có quá trình chuyển giao thế hệ dạng cha truyền con nối. Các công ty gia đình còn phải quan tâm đến những vấn đề ngoài lề như dòng máu hay cảm xúc bên cạnh việc điều hành. Điều này dẫn đến sự xung đột quyền lợi ngay trong chính nội bộ điều hành công ty và nguy cơ doanh nghiệp bị phá hoại bởi “thế hệ sau” là không hề nhỏ.

Một con số thống kê nho nhỏ trên thế giới đã chỉ ra điều này: có đến 30% các doanh nghiệp gia đình trị sống sót được đến đời thứ thứ 2 và 12% duy trì được đến đời thứ ba. 3% có thể duy trì qua 4 thế hệ trở lên.

Cha truyền con nối là đặc điểm nổi bật của các công ty gia đình trị (Ảnh minh hoạ)

Cha truyền con nối là đặc điểm nổi bật của các công ty gia đình trị (Ảnh minh hoạ)

Đặc biệt tại nhiều doanh nghiệp gia đình dạng vừa và nhỏ hay mô hình thứ nhất trong bốn mô hình gia đình trị bên trên xảy ra hiện tượng quản lý theo cảm tính, vị nể. Ví dụ như: Chồng quản lý nhân viên một kiểu, vợ lại ép nhân viên làm kiểu khác dẫn đến môi trường làm việc không ổn định cho nhân viên. Nội bộ công ty luôn phải sống chung với những xung đột lợi ích, các mối quan hệ, quyền lợi đan xen, chồng tréo lẫn nhau. Do vậy là việc chảy màu chất xám, không giữ chân được người tài tại các doanh nghiệp gia đình là điều thường xuyên xảy ra.

Bạn là một nhân viên trong công ty gia đình trị, làm thế nào để “sống sót”?

Câu hỏi đặt ra không chỉ dành cho nội bộ nhân viên công ty, đó còn là câu hỏi đau đầu của cấp quản lý.

Điều đầu tiên và tiên quyết để bạn “sống sót” dễ dàng là phải chứng minh được khả năng, chất xám của mình và trở thành người quan trọng, chìa khóa trong doanh nghiệp.

Điều thứ hai bạn cần lưu ý là quản trị các mối quan hệ đồng nghiệp bên trên, như là với cấp trên là những người nắm quyền sở hữu và điều hành công ty một cách minh bạch, rạch ròi. Rất nhiều rắc rối xảy ra khi bạn làm không tốt điều này. Các mối quan hệ liên quan đến chủ doanh nghiệp ví dụ như vợ, người yêu thường để mắt nhiều hơn đến bạn nếu bạn là nữ giới, và cậu, chú, con, em sẽ quan sát nhiều hơn nếu bạn là nam giới nhưng giữ vai trò quan trọng trong công ty. Rất có thể họ gây ra những khó khăn cho bạn trong công việc.

Điều thứ ba bạn nên nhớ là nắm thật kĩ các quy tắc của doanh nghiệp và làm đúng theo quy tắc đó. Đừng để người khác có cớ bắt bẻ bạn hay sai khiến bạn những việc không đâu. Tuy nhiên hãy khéo léo và biết cách dung hòa với các mối quan hệ này. Bí kíp chính là sự linh hoạt trong cách giao tiếp, ứng xử. Đổi khi bản thân phải chịu thiệt thòi đi chút ít nhằm duy trì mối quan hệ tốt đẹp với mọi người trong công ty.

Điều cuối cùng cũng là điều bạn cần nhất cho mình: hãy luôn giữ thế trung lập trong các mối quan hệ giữa hai cấp trên có cùng quan hệ huyết thống. Bạn sẽ “sống sót” trong doanh nghiệp gia đình trị nếu làm được điều này. Đừng tham gia các phe phái trong công ty. Điều này có thể là con dao hai lưỡi với cuộc sống và công việc của chính bạn.

Bạn muốn nói gì?

© Copyright 2017 MobiFone. Bản beta đang xin giấy phép.
hoặc

Đăng nhập với các thông tin của bạn

hoặc    

Quên thông tin chi tiết của bạn?